Dat ene liedje mag er niet in. Dit is muziek die je wel zonder zorgen gebruikt

Vier soorten muziek die je wel mag gebruiken

1. Muziek uit een rechtenvrije bibliotheek. Diensten als Epidemic Sound, Artlist en Uppbeat verkopen licenties voor muziek die je in je eigen producties mag gebruiken. Je betaalt een abonnement of per nummer. Controleer wel of podcasts in de licentie staan. Sommige goedkope abonnementen gelden alleen voor social media.
2. Muziek met een Creative Commons-licentie. Bij CC0 mag alles. Bij CC BY mag het ook, zolang je de maker vermeldt in je shownotes. Gebruik voor een bedrijfspodcast geen nummers met NC (niet-commercieel) in de licentie. Bij ND mag je het nummer niet bewerken, en inkorten of onder spraak leggen kan al als bewerking tellen.
3. Muziek uit het publieke domein. Is de componist meer dan zeventig jaar geleden overleden, dan is het stuk zelf vrij. De opname is dat meestal niet. Een orkest dat Bach speelt heeft rechten op die opname. Gebruik dus alleen een opname die zelf ook vrijgegeven is.
4. Je eigen muziek of muziek die je laat maken. Laat je een jingle componeren, leg dan op papier vast dat je die onbeperkt in je podcast mag gebruiken. Is de maker aangesloten bij Buma/Stemra, dan beheert die organisatie zijn rechten. Regel het dan ook via hen.

Zo lees je een licentie in vijf vragen

Een licentie van een muziekbibliotheek lees je zo door. Let op deze vijf punten:

• Staat 'podcast' er letterlijk in? 'Online video' of 'social media' dekt niet altijd een audiopodcast op Spotify.
• Is commercieel gebruik toegestaan? Een podcast van je bedrijf is commercieel, ook zonder advertenties.
• Welke platforms vallen eronder? Je publiceert waarschijnlijk op Spotify, YouTube en Apple Podcasts tegelijk.
• Wat gebeurt er als je opzegt? Bij de ene dienst blijven gepubliceerde afleveringen gedekt. Bij de andere moet je ze aanpassen.
• Moet je de maker vermelden? Zet die vermelding dan in de shownotes van elke aflevering.

Bewaar per nummer het licentiebewijs met de datum waarop je het downloadde. Krijg je jaren later een claim, dan heb je dat bewijs nodig.

Wat er gebeurt als het toch misgaat

YouTube vergelijkt elke upload automatisch met een databank van beschermde muziek. Herkent het systeem een nummer, dan volgt een claim. De rechthebbende kan dan de advertentie-inkomsten van je video krijgen, het geluid laten dempen of de video blokkeren. Na herhaalde klachten kan je kanaal een waarschuwing krijgen.

Spotify en andere podcastplatforms halen afleveringen offline als een rechthebbende een klacht indient. Een rechthebbende kan je ook rechtstreeks aanschrijven met een factuur voor het gebruik.

Het risico wordt groter naarmate je langer publiceert. Een intro met een beschermd nummer staat in elke aflevering. Komt er een claim, dan gaat het om je hele archief.

Muziek in de montage: weinig, en steeds dezelfde

Een podcast heeft minder muziek nodig dan je denkt. Meestal is het genoeg om één herkenbaar thema te gebruiken voor de intro en de outro, met eventueel een kort stukje bij een overgang. Gebruik je steeds dezelfde muziek, dan herkennen luisteraars je podcast in de eerste seconden. Je hoeft dan ook maar één licentie goed te regelen.

Leg geen muziek onder het gesprek zelf. Dat maakt het luisteren vermoeiender, en wie later knipt, hoort de sprongen in de muziek. Meer over wat er bij de montage gebeurt lees je in onze gids Podcast monteren: van ruwe opname naar een aflevering die staat.

Neem je op in onze studio aan de Takkebijsters 7 in Breda, dan regelen wij intro en outro in de montage. Bij de try-out van €395 zitten ze er al bij. Wil je weten wat er allemaal terugkomt als je de montage overlaat, lees dan wat je krijgt als je je montage uitbesteedt. Twijfel je nog over je opzet? In de gratis padcheck bespreken we ook welke muziek bij je podcast past.