Podcast monteren: van ruwe opname naar een aflevering die staat

De volgorde die je uren scheelt

Een vaste volgorde is het halve werk. Monteer je door elkaar heen, dan poets je geluid op dat je even later alsnog weggooit.

1. Luister één keer door en noteer tijdcodes van wat eruit moet en wat blijft. Dertig minuten luisteren bespaart een uur klikken.
2. Grof snijden. De aanloop, het uitzwaaien, de vijf minuten over het weer, de uitweiding die nergens landt.
3. Fijn snijden. Lange stiltes inkorten, dubbele zinnen weg, kuchen en versprekingen eruit.
4. Ruis en storing. Brom, een laptopventilator, een stoel die kraakt.
5. Niveaus gelijktrekken tussen de sprekers, daarna pas compressie en EQ per stem.
6. Intro, outro en muziek eronder, met genoeg ruimte zodat de stem er niet onder verdwijnt.
7. Luidheid naar de norm zetten en exporteren.

Stap 1 slaan de meeste beginners over. Dat is precies de stap waardoor je weet wat je aan het maken bent.

Kies je programma op hoe je denkt

Er bestaat geen programma dat je aflevering beter maakt. Wel eentje dat past bij hoe jij werkt.

• Audacity — gratis, en doet alles wat je voor audio nodig hebt. Je werkt in golfvormen en knipt met je ogen.
• Descript — je krijgt een transcript en knipt in de tekst. Zin weg is stuk audio weg. Wie liever leest dan luistert, is hier sneller klaar.
• Reaper, Audition of Hindenburg — meerdere sporen, automatisering, netjes archiveren. Handig zodra je wekelijks publiceert.
• DaVinci Resolve — voor video, met een gratis versie die ruim voldoet.

Neem er één en blijf er een half jaar bij. De tijdwinst zit in je vingers, niet in de functielijst. En zet je ruwe bestanden apart weg voordat je begint: een montage waar je ontevreden over bent, wil je opnieuw kunnen doen.

Geluid dat klopt: ruis, niveaus en luidheid

Drie dingen bepalen of je aflevering professioneel klinkt. Geen ervan is spannend.

Ruis eerst, de rest daarna. Filter de constante bromtoon weg vóórdat je gaat comprimeren. Comprimeer je eerst, dan versterk je de ruis en moet je er daarna alsnog met een filter doorheen. Houd dat filter licht: klinkt de stem blikkerig of alsof hij onder water zit, dan ga je te ver.

Sprekers even hard. Een gast die zachter praat dan jij, laat de luisteraar de hele aflevering aan het volume zitten. Trek de niveaus per spreker gelijk voordat je één compressor over het geheel gooit.

Luidheid tot slot. Podcastplatformen normaliseren rond -16 LUFS. Lever je veel zachter aan, dan trekt het platform je aflevering zelf omhoog — inclusief de ruis die je hebt laten zitten. Zet die waarde als laatste stap, na alle andere bewerkingen.

Controleer het eindresultaat niet alleen op je koptelefoon. Luister één keer mee op een telefoonspeaker in de keuken. Daar wordt je podcast straks echt gehoord.

Video monteren vraagt iets anders

Video monteer je in dezelfde volgorde, met twee zorgen erbij: synchronisatie en beeldritme.

Neem het geluid altijd apart op met een recorder of interface, niet alleen via de camera. Je wint kwaliteit en je kunt de audiomontage los afmaken. Synchroniseren doe je op de golfvorm; een handklap aan het begin geeft je een piek die je in één oogopslag terugvindt.

Het beeldritme is een vak apart. Twee camera's en een wissel bij elke sprekerswissel oogt als een nieuwsuitzending. Wissel liever op inhoud: bij een nieuw onderwerp, bij een reactie, bij een stilte die je wilt laten staan. Laat een shot rustig een paar zinnen duren.

Voor korte clips op social snijd je daarna verticaal uit diezelfde montage. Ondertiteling is daar geen extraatje maar voorwaarde — het grootste deel kijkt zonder geluid. Bij ons kost ondertiteling €5 per minuut.

Wat het kost: je eigen uren of een vaste prijs

Reken voor je eerste afleveringen op twee tot vier uur montage per dertig minuten gesprek. Na een stuk of tien afleveringen zak je richting anderhalf uur, mits je opname schoon is. Video kost daar makkelijk het dubbele bovenop.

Zet daar je eigen uurtarief naast en je weet snel of uitbesteden loont. Onze tarieven voor nabewerking:

• Audio of Full HD video: €75 tot 20 minuten, €100 tot 30 minuten, €150 tot 40 minuten per aflevering.
• 4K video: €250, €350 of €450 per aflevering, bij dezelfde lengtes.
• Ondertiteling: €5 per minuut.

Publiceer je elke maand, dan is een abonnement meestal voordeliger: opname én montage van één aflevering tot dertig minuten voor €360 per maand in audio, €495 voor video in Full HD, €900 voor 4K. Per maand opzegbaar. Wil je alleen opnemen en zelf monteren, dan kost een losse audio-opname €300 inclusief twee uur studiotijd, en een video-opname €450 in Full HD of €650 in 4K per dagdeel.

De eenmalige conceptopmaak — jingle, intro, een vaste vorm voor je serie — is €400 voor audio en €750 voor 4K video.

Minder montage begint bij de opname

De snelste montage is de montage die je niet hoeft te doen. Dat begint een uur eerder, aan de opnametafel.

• Neem elke spreker op een eigen spoor op. Praten mensen door elkaar op één spoor, dan valt er niets meer te scheiden.
• Laat de opname beginnen met dertig seconden stilte. Die ruisopname heb je later nodig om schoon te filteren.
• Spreek vooraf af dat een verspreking niks is. Even stil, zin opnieuw. Scheelt zoeken.
• Zet telefoons buiten de kamer, niet op stil op tafel. Trillen hoor je terug.
• Demp de ruimte. Galm krijg je er achteraf niet meer uit.

In onze studio aan de Takkebijsters 7 in Breda is dat standaard geregeld: gedempte ruimte, losse sporen per microfoon, niveaus vooraf ingeregeld. Wat daar uit komt, is meestal binnen een uur te monteren. Weet je nog niet welk pad bij je past — audio of video, zelf monteren of uitbesteden? De padcheck en het podcastplan zijn gratis, en we gaan je niet nabellen.